Herstel van de arbeidsmarkt in de loop van 2021 en 2022

Verwacht wordt dat de arbeidsmarkt zich in de loop van 2021 en 2022 gaat herstellen van de coronacrisis. In 2021 zal het aantal gewerkte uren toenemen met 2%. Het herstel van het aantal banen is naar verwachting in 2022 zichtbaar met een groei van 1,3%. In sommige sectoren vindt in 2021 al een groei van het aantal banen plaats. Dit blijkt uit de Arbeidsmarktprognose 2021 – 2022, waarin een grote mate van onzekerheid zit vanwege de coronacrisis.

Het herstel van de arbeidsmarkt is naar verwachting voor het eerst te zien in een stijging van het aantal gewerkte uren met 2% in 2021. De stijging is een positieve ontwikkeling ten opzichte van 2020, waarin het aantal gewerkte uren met 3,4% afnam mede vanwege de coronacrisis. Het herstel van het totaal aantal banen start in 2022.

Voor 2021 is de verwachting dat eerst het totaal aantal banen licht daalt tot ongeveer 10,7 miljoen banen (-0,1%), maar in een aantal sectoren zal het aantal banen in 2021 wel al groeien. In 2022 zal het totaal aantal banen over alle sectoren toenemen tot iets meer dan 10,8 miljoen banen (+1,3%).

Dit omdat de bedrijvigheid in het 1e kwartaal van het jaar de verwachtingen overschreed en de coronamaatregelen dankzij de verbeterde gezondheidssituatie in het 2e kwartaal sneller konden worden versoepeld.

Impact coronacrisis op sectoren

De sectoren die in 2020 het meest geraakt zijn door de coronamaatregelen, laten in 2021 een krimp zien van het aantal banen. Bijvoorbeeld in de sector cultuur, sport en recreatie daalt het aantal banen met 4,3%, bij schoonmaakbedrijven daalt het aantal banen met 3,3% en in de horeca met 1.5%. Een uitzondering hierop is de uitzendbranche en de arbeidsbemiddeling. Deze sector werd hard geraakt door de coronacrisis, maar in 2021 groeit het aantal banen in deze sector het hardst met 2,4%. De uitzendsector loopt vaak voor op andere sectoren, omdat werkgevers na afloop van de crisis vaak eerst voor flexwerkers kiezen. Andere sectoren waar het aantal banen toeneemt in 2021 zijn de sector openbaar bestuur en de sector specialistische zakelijke diensten. Het aantal banen groeit in het openbaar bestuur met 2,2% en in de specialistische zakelijke diensten met 2,1%.

Meerderheid baanverliezers weer snel aan het werk

Ondanks de economische impact van de lockdowns is de werkloosheid relatief weinig toegenomen. Uit onderzoek blijkt dat 61% van de werknemers die tussen maart en oktober 2020 hun baan verloren binnen een half jaar weer werk vond. Ook in de horeca en de cultuur, sport en recreatie sector, die beide hard geraakt werden door de coronacrisis, vond een groot gedeelte van de baanverliezers weer binnen zes maanden werk. In de horeca vond 63% van de baanverliezers weer werk binnen zes maanden en in de cultuur, sport en recreatie was dit 59% van de baanverliezers. De gevolgen voor werknemers die na de tweede en derde lockdown hun baan kwijt raakten, zijn nog niet bekend.

De baanverliezers in de horeca en de cultuur, sport en recreatie vonden over het algemeen weer werk in de sector waar zij werkzaam waren. In de reisbranche en de luchtvaart is dit anders. Van de baanverliezers in de reisbranche die binnen zes maanden werk vonden, vond 90% werk in een andere sector en in de luchtvaartsector was dit 87%.

Snellere economische groei

Volgens de tussentijdse economische zomerprognoses 2021 zal de economie in de EU en de eurozone dit jaar met 4,8 % en in 2022 met 4,5 % groeien. In vergelijking met de vorige prognoses in het voorjaar is het groeitempo voor 2021 aanzienlijk hoger in de EU (+ 0,6 procentpunt) en in de eurozone (+ 0,5 procentpunt), terwijl het voor 2022 iets hoger is voor beide (+ 0,1 procentpunt).

Verwacht wordt dat het reële bbp in het laatste kwartaal van 2021 zowel in de EU als in de eurozone weer op het niveau van vóór de crisis zal zijn. Voor de eurozone is dit een kwartaal eerder dan in de voorjaarsprognoses werd verwacht.

Verwacht wordt dat de groei zal aantrekken als gevolg van verschillende factoren:
1. De bedrijvigheid overtrof in het 1e  kwartaal van het jaar de verwachtingen.

2. Een doeltreffende strategie om het coronavirus in te dammen en de vooruitgang van de vaccinatiecampagnes leidden tot een daling van het aantal nieuwe besmettingen en ziekenhuisopnamen. Daardoor konden de EU-landen hun economieën heropenen in het volgende kwartaal.

Heropening vooral positief voor de dienstensector

Deze heropening viel vooral voor de bedrijven in de dienstensector positief uit. De gunstige resultaten van de enquête onder consumenten en bedrijven en de mobiliteitsgegevens wijzen erop dat de particuliere consumptie al sterk aan het aantrekken is.

Heropleving toerisme

Daarnaast zijn er aanwijzingen van een heropleving van de toeristische activiteit binnen de EU, die met de inwerkingtreding van het nieuwe digitale COVID-certificaat van de EU op 1 juli nog sterker zou moeten worden.
Al deze factoren zullen naar verwachting opwegen tegen de negatieve gevolgen van de tijdelijke tekorten aan productiemiddelen en de stijgende kosten waardoor delen van de verwerkende industrie worden getroffen.